Κωνσταντίνος–Εφραίμ Τσαγκατάκης: Ο πρώτος απόφοιτος του Ελληνικού Μεσογειακού Πανεπιστημίου με εντυπο-αναπηρία
Με πολλή χαρά και συγκίνηση, το Ελληνικό Μεσογειακό Πανεπιστήμιο (ΕΛΜΕΠΑ) πραγματοποίησε την Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025 την τελετή καθομολόγησης των αποφοίτων του Τμήματος Κοινωνικής Εργασίας, ανάμεσα στους οποίους ήταν και ο Κωνσταντίνος–Εφραίμ Τσαγκατάκης, ο πρώτος φοιτητής με εντυπο-αναπηρία που ολοκλήρωσε τις σπουδές του στο Ίδρυμα.
Η επιτυχία του Κωνσταντίνου αποτελεί ένα λαμπρό παράδειγμα ότι η χαρά για μάθηση και γνώση, σε συνδυασμό με τις απαραίτητες υποδομές και τη συστηματική και συντονισμένη υποστήριξη των υπηρεσιών του Πανεπιστημίου, μπορούν να κάνουν την ισότιμη πρόσβαση πραγματικότητα. Το Τμήμα Κοινωνικής Εργασίας, το Τμήμα Περίθαλψης και Κοινωνικής Μέριμνας της Διεύθυνσης Φοιτητικής Μέριμνας, η Βιβλιοθήκη και Κέντρο Πληροφόρησης, καθώς και η εθελοντική ομάδα «Παρόντες» του ΕΛΜΕΠΑ, με την πολύτιμη συμβολή του Κέντρου Εκπαίδευσης & Αποκατάστασης Τυφλών Θεσσαλονίκης και της Περιφέρειας Κρήτης, εξασφάλισαν τις κατάλληλες συνθήκες ώστε η καθημερινότητα του Κωνσταντίνου να είναι λειτουργική, ασφαλής και υποστηρικτική σε κάθε της πτυχή.
Η ορκωμοσία του Κωνσταντίνου–Εφραίμ Τσαγκατάκη αποτελεί έναν σημαντικό σταθμό για το Ίδρυμα, επιβεβαιώνοντας ότι η συμπεριληπτική εκπαίδευση είναι καθημερινή πράξη και όχι απλώς θεωρητική επιδίωξη. Ο Κωνσταντίνος, τον ερχόμενο Ιανουάριο, θα παραλάβει την άδεια άσκησης επαγγέλματος και ήδη εξετάζει τις προοπτικές για μεταπτυχιακές σπουδές. Το Ελληνικό Μεσογειακό Πανεπιστήμιο του εύχεται ολόψυχα καλή σταδιοδρομία και θα βρίσκεται δίπλα του σε κάθε επόμενο βήμα.
Τι είναι η εντυπο-αναπηρία
Τι ακριβώς είναι, όμως, η εντυπο-αναπηρία και γιατί είναι σημαντικό να είναι κανείς εξοικειωμένος με την έννοια; Και επιπλέον, πώς μπορούν οι αρμόδιοι φορείς της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης να εξασφαλίσουν την ισότιμη πρόσβαση όλων στη γνώση;
Ο όρος αναφέρεται στη δυσκολία που αντιμετωπίζουν κάποια άτομα στην ανάγνωση έντυπου υλικού δίχως υποβοήθηση. Η δυσκολία αυτή μπορεί να οφείλεται σε πολλούς παράγοντες, μεταξύ των οποίων μια φυσική/κινητική αναπηρία, η οποία τους στερεί τη δυνατότητα να κρατήσουν ένα βιβλίο, ή μια μαθησιακή δυσκολία, όπως η δυσλεξία ή η δυσαναγνωσία. Τέλος, ίσως να οφείλεται σε κάποια οπτική αναπηρία συμφωνα με το offlinepost.gr
Και θα περίμενε κανείς ότι στη σημερινή εποχή, με την ταχύτατη εξέλιξη που γνωρίζει η τεχνολογία, τα άτομα που αντιμετωπίζουν την αναπηρία αυτή θα είχαν ισότιμη πρόσβαση στην πληροφορία, και κατ’ επέκταση, στη γνώση. Κι όμως, παρόλο που τα τελευταία χρόνια, χάρη σε νομοθεσίες που βοηθούν την εισαγωγή τους στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, εγγράφεται ετησίως στα ανώτατα και ανώτερα εκπαιδευτικά ιδρύματα ένας ικανός αριθμός ατόμων με εντυπο-αναπηρία, τα ελληνικά πανεπιστήμια δεν είναι ακόμη πλήρως έτοιμα.
Έτσι, οι εθελοντικές ομάδες των πανεπιστημίων καλούνται συχνά οι ίδιες να υλοποιήσουν ενέργειες, όπως η ψηφιοποίηση των συγγραμμάτων, που κρίνεται ιδιαίτερα δύσκολη λόγω των νομοθεσιών περί πνευματικής ιδιοκτησίας, αλλά και να αναζητήσουν φοιτητές πρόθυμους να βοηθήσουν αναλαμβάνοντας μια πληθώρα καθηκόντων, όπως η πληκτρολόγηση των σημειώσεών τους. Η δημιουργία προσβάσιμου διδακτικού υλικού και η επακόλουθη πρόσβαση του φοιτητή με εντυπο-αναπηρία σε ψηφιακά αρχεία, του παρέχει τη δυνατότητα να ακούσει το υλικό, με τη βοήθεια προγραμμάτων ανάγνωσης ή να προσαρμόσει τη γραμματοσειρά και το χρώμα της σελίδας στις ανάγκες του.
Επιπλέον, οι πανεπιστημιακές βιβλιοθήκες καλούνται να θεσπίσουν κατάλληλες αναγνωστικές πολιτικές, όπως η αναλυτική περιγραφή των συλλογών εναλλακτικής μορφής, προκειμένου το υλικό να είναι προσβάσιμο σε όλους τους φοιτητές, αλλά και να εκπαιδεύσουν κατάλληλα το προσωπικό, προς καλύτερη εξυπηρέτηση των ατόμων με εντυπο-αναπηρία.
Όπως γίνεται, λοιπόν, εμφανές, αν και ο όρος εντυπο-αναπηρία δεν είναι ευρέως διαδεδομένος, στην πραγματικότητα πρόκειται για ένα είδος αναπηρίας αρκετά κοινό, λόγω των πολυπληθών παραγόντων που οδηγούν σε αυτή. Είναι, επομένως, εξαιρετικά σημαντικό ο κάθε αρμόδιος φορέας, αλλά και ο καθένας από εμάς, να προσπαθήσει να συμβάλλει στην ισότιμη πρόσβαση όλων στο πανεπιστήμιο. Γιατί η εκπαίδευση, είναι δικαίωμα όλων.
